Biblia Tysiąclecia →

Mądrość Syracha →

Rozdział 29

Pożyczka

¹ Kto jest miłosierny, pożycza bliźniemu,
a kto wspomaga go swą ręką, wypełnia przykazania¹.
² Pożycz bliźniemu, gdy jest w potrzebie,
a także oddaj mu w swoim czasie²;
³ dotrzymaj słowa, bądź godny jego zaufania,
a zawsze znajdziesz to, czego będziesz potrzebował.
⁴ Wielu uważa pożyczkę za rzecz znalezioną
i sprawia kłopot tym, którzy ich wspomogli.
⁵ Do czasu, zanim otrzyma, całuje jego ręce
i o bogactwach bliźniego mówi cichym głosem;
ale się ociąga, gdy przyjdzie pora zwrotu,
i oddaje w zamian słowa niezadowolenia
i na złe czasy się skarży.
⁶ Jeśli zaś zdoła, zwróci zaledwie połowę,
i należy uważać to za rzecz znalezioną;
a jeśli nie będzie mógł, pozbawi go pieniędzy,
uczyni go sobie bez powodu wrogiem,
odda mu przekleństwa i obelgi
i zamiast czci, zapłaci mu zelżywością.
⁷ Wielu się więc powstrzymuje³ nie z powodu złego usposobienia,
ale z obawy, by nie tracić na próżno.

Jałmużna

⁸ Poza tym bądź dla biednego łaskawy
i nie daj mu długo czekać na jałmużnę!
⁹ Zgodnie z przykazaniem przyjdź z pomocą biednemu
i stosownie do jego potrzeby nie odsyłaj go z pustymi rękami!
¹⁰ Strać raczej pieniądze dla brata i przyjaciela,
niżby miały zardzewieć, zmarnować się pod kamieniem.
¹¹ Umieść skarb twój według przykazań Najwyższego,
a korzystniejsze to będzie dla ciebie niż złoto.
¹² Zamknij jałmużnę w spichlerzach twoich,
a ona wybawi cię z każdego nieszczęścia⁴.
¹³ Lepiej niż tarcza mocna, niżeli ciężka włócznia
za ciebie walczyć będzie z wrogiem.

Poręka

¹⁴ Człowiek dobry ręczyć będzie za bliźniego,
i byłby bezwstydny, gdyby go odtrącił.
¹⁵ Nie zapominaj dobrodziejstw poręczyciela,
dał bowiem życie swoje za ciebie.
¹⁶ Grzesznik za nic sobie ma dobrodziejstwa poręczyciela
i bez wdzięczności w sercu odtrąca swego wybawcę.
¹⁷ Ręczenie zgubiło wielu uczciwych
i wstrząsnęło nimi jak morska fala.
¹⁸ Ludzi możnych wypędziło z kraju,
tak że zabłądzili między obce narody.
¹⁹ Grzesznik, który narzuca się z ręczeniem,
goniąc za zyskiem, popadnie pod wyroki sądowe.
²⁰ Pomagaj bliźniemu według swej możności,
a uważaj na siebie, abyś i ty nie upadł.

Gościnność

²¹ Pierwsze potrzeby życia: woda, chleb, odzienie
i dom, by osłonić nagość.
²² Lepsze jest życie biednego pod dachem z tarcic
niż wspaniałe uczty u obcych.
²³ Bądź zadowolony, czy masz mało czy dużo,
a nie posłyszysz wymówek, że jesteś przybyszem.
²⁴ Przykre to życie chodzić od domu do domu,
a tam, gdzie mieszkasz jako obcy, ust nie otworzysz.
²⁵ Choć przyjmiesz kogoś do stołu i dasz pić, bez otrzymania podzięki
posłyszysz przykre słowa⁵:
²⁶ «Chodź, przybyszu, przygotuj stół,
a jeśli co masz w ręku, nakarm mnie!^6
27 Przybyszu, zrób miejsce godniejszemu,
brat w gościnę przybył do mnie, potrzebuję mieszkania».
²⁸ Ciężkie są dla człowieka rozumnego
obelgi wierzyciela i wymawianie gościny.

Przypisy

1. Pożyczka bezprocentowa względem Izraelitów była nakazana w Prawie: Wj 22,24; Kpł 25,35n; Pwt 15,7-11; Pwt 23,20; Ps 37[36],21.26. Por. Mt 5,42.
2. Tzn. jeśli sam pożyczyłeś od bliźniego.
3. Od zachowania prawa o pożyczaniu.
4. Sens: jałmużna będzie takim bogactwem jak zbiory zamykane w spichlerzu.
5. Składniej syr.: "gdy się jest przybyszem, doznaje się wstydu i niesłusznie się słyszy twarde słowa".
6. Aluzja do stosunków egipskich, gdzie wędrowni kupcy często bywali wyzyskiwani przez gospodarzy domów.