Biblia Tysiąclecia →

Mądrość Syracha →

Rozdział 18

Wielkość Boga

¹ Ten, co żyje wiecznie, stworzył wszystko bez wyjątku,
² Sam tylko Pan uznany będzie za sprawiedliwego^1
4 Nikt nie potrafi opisać Jego czynów,
a któż będzie mógł zbadać Jego wspaniałe dzieła?
⁵ Któż zdoła zmierzyć potęgę Jego wielkości
i któż potrafi dokładnie opowiedzieć dzieła Jego miłosierdzia?
⁶ Nie ma tu nic do zmniejszenia ani do dodania,
ani nie można zbadać cudownych dzieł Pańskich.
⁷ Kiedy człowiek myśli, że skończył, to nawet nie rozpoczął,
a kiedy się zatrzyma, nie wie, co robić dalej.

Nicość człowieka

⁸ Kimże jest człowiek i jakież jest jego znaczenie?
Cóż jest jego dobrem i cóż złem jego?
⁹ Liczba dni człowieka -
jeśli wiek jego jest długi - dosięga stu lat.
¹⁰ Jak kropla wody zaczerpnięta z morza lub ziarnko piasku,
tak jest [tych] trochę lat wobec dnia wieczności.
¹¹ Dlatego Pan cierpliwy jest dla ludzi
i wylał na nich swoje miłosierdzie.
¹² Zobaczył On i wie, że koniec ich godny litości
i dlatego pomnożył swoje przebaczenie.
¹³ Miłosierdzie człowieka - nad jego bliźnim,
a miłosierdzie Pana - nad całą ludzkością:
On karci, wychowuje, poucza
i zawraca jak pasterz swoją trzodę².
¹⁴ Lituje się nad tymi, którzy przyjmują Jego pouczenie
i którzy się spieszą do Jego przykazań.

Sposób dawania jałmużny

¹⁵ Synu, do dobrych uczynków nie dodawaj przygany
ani przykrego słowa do każdego daru.
¹⁶ Czyż upału nie łagodzi rosa?
Tak lepsze jest słowo niż podarunek.
¹⁷ Oto, czy nie jest lepsze słowo niż dobry datek?
A jedno z drugim [łączy się] u człowieka życzliwego.
¹⁸ Nierozumny zaś robi wymówki niezgodnie z miłością,
a dar zazdrosnego wyciska łzy z oczu.

Należy mądrze przewidywać

¹⁹ Uczy się, zanim ci przyjdzie przemawiać,
i miej staranie o siebie, zanim zasłabniesz.
²⁰ Zanim sąd wydasz, zbadaj siebie samego,
a w godzinę obrachunku znajdziesz przebaczenie.
²¹ Nim wpadniesz w chorobę, upokórz się,
a gdy zgrzeszysz, daj dowód nawrócenia!
²² Niech ci nic nie stanie na przeszkodzie, by wykonać ślub w należnym czasie,
ani nie czekaj aż do śmierci, by z długów się uiścić.
²³ Zanim złożysz ślub, przygotuj siebie,
a nie bądź jak człowiek, który Pana wystawia na próbę.
²⁴ Pamiętaj o gniewie Jego w dniach ostatnich,
o chwili pomsty, gdy odwróci oblicze.
²⁵ Pamiętaj o chwili głodu, gdy jesteś w obfitości,
o biedzie i niedostatku - w dniach pomyślności.
²⁶ Od rana do wieczora okoliczności się zmieniają
i wszystko prędko biegnie przed Panem.
²⁷ Człowiek mądry we wszystkim zachowa ostrożność,
a w dniach, kiedy grzechy panują³, powstrzyma się od błędu.
²⁸ Każdy rozumny uzna mądrość,
a temu, kto ją znalazł, wyrazi uznanie.
²⁹ Rozumni w mowach sami jako mędrcy wystąpią
i niby deszcz wyleją przysłowia doskonałe.

Opanowanie siebie samego

³⁰ Nie idź za twymi namiętnościami:
powstrzymaj się od pożądań!
³¹ Jeżeli pozwolisz duszy swej na upodobanie w namiętnościach,
uczynisz z siebie pośmiewisko dla twych nieprzyjaciół.
³² Nie miej upodobania w życiu wystawnym,
abyś się nie uwikłał w jego wydatki.
³³ Nie czyń się biednym, urządzając uczty za pożyczone pieniądze,
gdy nie masz nic w kieszeni.

Przypisy

1. Tzn. jedynie Bogu nie można niczego zarzucić. Nieliczne rkp dodają glosę: "2 b i prócz Niego nie ma innego. 3 Dłonią swej ręki rządzi On światem i wszystko słucha jego woli, bo On sam przez swą potęgę jest królem wszystkich rzeczy oddzielając w nich rzeczy święte od nieświętych". Wlg dzieli je inaczej.
2. Charakter wychowawczy Opatrzności Bożej; por. 2 Mch 6,16-17; Mdr rozdz. 12 [->Mdr 12,1].
3. Tzn. kiedy ludzie bezkarnie grzeszą, są to zwłaszcza dni prześladowania.